Pytania do eksperta: jak pozyskuje się naturalne włosie i szczecinę do szczotek?

Zastanawialiście się kiedyś, jak powstają szczotki do włosów (i nie tylko), które zamiast plastikowych ząbków mają włosie lub szczecinę? Jak się pobiera taki materiał? I, co najważniejsze, czy przy ich produkcji nie cierpią zwierzęta?

Te pytania chodziły mi po głowie już od dawna, zdecydowałam się więc wyjaśnić wszystkie wątpliwości z nimi związane i skontaktowałam się z panią Iwoną Barylińską, przedstawicielką firmy Khaja (www.khaja.pl) – jednego z najbardziej rozpoznawalnych producentów szczotek i pędzli z naturalnego włosia w Polsce. Zapraszam Was na krótki wywiad na temat wytwarzania takich szczotek, który – mam nadzieję – rozwieje także Wasze wątpliwości związane z tym tematem.

Jak dokładnie pozyskuje się włosie do szczotek (czy jest wyrywane, wyczesywane, obcinane, a może golone)? Czy wiąże się to z cierpieniem zwierząt? 

"Włosy" są wyrywane ze skór dzików. Nie wiąże się to z cierpieniem tych zwierząt.

Rozumiem w takim razie, że szczecinę pobiera się od martwych zwierząt? 

Tak, w wielkim skrócie tak. Oczywiście myśliwi nie strzelają do dzików z powodu szczeciny!

Słyszałam o wyczesywaniu (bezszkodowym) szczeciny lub włosia z żywych zwierząt – czy taki sposób pozyskiwania ma miejsce w Polsce wg Pani wiedzy? A może za granicą?

Według mnie nie ma takiej możliwości, ani w Polsce, ani na świecie.

Co się dzieje ze zwierzęciem, którego włosie zostaje użyte do produkcji szczotek? Czy takie zwierzęta pochodzą ze specjalnych hodowli?

Tusze upolowanych dzików trafiają do zakładów przetwórstwa dziczyzny. Produktem ubocznym rozbioru tusz są skóry.

Czy mogłaby Pani opisać przebieg produkcji szczotki z naturalnego włosia od jego pozyskania do umieszczenia na rączce? Czy takie włosie jest specjalnie traktowane? Czy jest myte i dodatkowo zabezpieczane zanim trafi do sprzedaży? 

W przypadku dzika mówimy o szczecinie, określenie „włosie” dotyczy np. włosa końskiego lub włosia kozy. Preparowanie szczeciny jest procesem wieloetapowym. Polega na jej kilkukrotnym starannym praniu i czesaniu, selekcji jakościowej, obróbce cieplnej i cięciu na odpowiednie długości.

Czy włosie (szczecina) pochodzi z jakiegoś szczególnego miejsca na ciele zwierzęcia? A może nie ma to znaczenia?

Szczecina na szczotki do włosów pochodzi wyłącznie z grzbietów zwierząt, tzw. chyb.

W jakim wieku są zwierzęta, od których pozyskuje się włosie? Czy ich płeć ma znaczenie?

Interesują nas tylko skóry dorosłych dzików. Płeć nie ma znaczenia.

Od jakich zwierząt pozyskuje się włosie w Polsce i czym się ono różni między sobą?

Zastosowanie w szczotkarstwie ma przede wszystkim włosie końskie jako idealny surowiec na wszelkiego rodzaju zamiatacze. Inne rodzaje surowców, np. włosie kozy, borsuka, szczecina świńska są importowane z Chin.

Czy za granicą proces pobierania włosia i produkcji szczotek wygląda inaczej niż u nas? Czy za granicą pobiera się włosie od innych zwierząt niż w Polsce?

Głównym światowym producentem surowców szczotkarskich są Chiny. Nie mam szczegółowej wiedzy na temat tego, jak Chińczycy pozyskują szczecinę. Na pewno nie wyrywają jej jednak z grzbietów żywych zwierząt!

Wspomniała Pani o imporcie włosia z Chin – a czy Polska też importuje włosie/szczecinę do innych krajów?

W Polsce nie ma już zakładów preparujących szczecinę. Kiedyś był taki w Nowej Soli. W Biłgoraju jest spółdzielnia przetwarzająca włosie końskie, ale nie wiem, czy eksportuje swoje wyroby za granicę.

Czy włosie do szczotek bywa rozjaśniane lub farbowane, a jeśli tak, to dlaczego?

Szczecina ma swój naturalny piękny czarny kolor. Nie barwimy jej. Nie poddajemy jej żadnym zabiegom, które mogłyby w jakikolwiek sposób pozbawić ją jej naturalnych wartości. Wręcz przeciwnie! Staramy się podkreślić jej połysk, sprężystość i zachować  cebulki włosowe.

Do produkcji szczotek z białej szczeciny używamy naturalnie  białej  szczeciny świńskiej importowanej z Chin. W żadnym wypadku nie mieszamy szczeciny z produktami syntetycznymi. Zawsze jest to 100% naturalnej szczeciny.

Co sądzi Pani o szczotkach roślinnych, np. z włókien agawy, reklamowanych jako produkty dla wegan? Czy takie szczotki wykazują podobne działanie jak z włosia zwierząt?

Pochodzące z Meksyku włókna agawy są idealnym surowcem do produkcji szczotek do szlifowania metalu. Innym ich zastosowaniem jest wytwarzanie szczotek kąpielowych, szczotek do masażu na mokro, szczotek do mycia rąk. W tej roli nie ma lepszego materiału. Niestety nie można ich użyć do szczotkowania włosów.

Dziękuję za rozmowę!                  

Zobacz też:

• Czy warto kupić szczotkę z włosia dzika? 
• Jak wyczyścić szczotkę z naturalnego włosia? 

Jak wyczyścić szczotkę z naturalnego włosia?

Niedawno pisałam o tym, jak prawidłowo wyczyścić Tangle Teezer (a także dlaczego trzeba to robić regularnie) – dziś skupię się na tym, jak doprowadzić do porządku szczotkę z naturalnego włosia (a dokładnie: ze szczeciny). W moim przypadku jest to szczotka ze szczeciny dzika.

„Szkół” dotyczących odpowiedniego mycia takiej szczotki jest wiele – dużo zależy od tego, z czego jest ona wykonana (przykładowo uważa się, że tych drewnianych nie powinno się moczyć). Moja szczotka ma plastikową rączkę, więc nie obawiam się zbytnio zanurzenia jej na chwilę w letniej wodzie.

Najprostszy sposób na czyszczenie szczotki z naturalnego włosia

Ja mam swoją ulubioną, bo najprostszą metodę. Najpierw wyczesuję ze szczotki włosy za pomocą grzebienia lub innej szczotki (na przykład TT). Następnie do miski z letnią wodą dodaję odrobinę wybranego szamponu i moczę w niej szczotkę. Na końcu czyszczę ją palcami, płuczę, strzepuję nadmiar wody i odstawiam do naturalnego wyschnięcia włosiem do spodu.  

Jeśli nie chcę, aby szczotka elektryzowała włosy (przy naturalnym włosiu to się niestety często zdarza), nakładam na nią na 2-3 minuty odrobinę odżywki, która dodatkowo pielęgnuje włosie. Zamiast odżywki możemy też użyć wybranej maski.

Przy czyszczeniu szczotki warto zwrócić uwagę nie tylko na jej włosie, ale też miejsce, gdzie szczecina styka się ze szczotką – tutaj gromadzi się wiele zanieczyszczeń. W odróżnieniu od Tangle Teezer, które często (chociaż nie zawsze) są jasne, a w dodatku plastikowe, poduszki szczotki z naturalnego włosia mają zwykle ciemne i/lub nieregularne zabarwienie, przez to tym trudniej jest ocenić, czy szczotka jest brudna i wymaga mycia. Jeśli więc używamy jej regularnie, czyszczenie jej raz w tygodniu powinno być optymalne.

Jakim szamponem myć szczotkę z naturalnego włosia?

Obecnie do czyszczenia swojej szczotki wybieram delikatny szampon, ponieważ od czasu sierpniowego keratynowego prostowania nie używam silikonów ani kosmetyków stylizacyjnych. Jeśli jednak Wy je stosujecie, myślę, że warto użyć czegoś mocniejszego, np. szamponu z silnym detergentem (typu SLS/SLES), który dokładnie wyczyści szczotkę ze wszystkich resztek – w tym z nadbudowanych na włosiu kosmetyków. O tym, jak rozpoznać szampony z silnymi detergentami w składzie, pisałam w tym wpisie.

Inne pomysły na czyszczenie szczotki z naturalnego włosia

Oczywiście opisany przeze mnie sposób nie jest jedynym – możemy także (oczywiście po wyczesaniu ze szczotki wszystkich włosów):

• przetrzeć włosie wacikiem/patyczkiem do uszu nasączonym spirytusem lub octem,
• spryskać włosie mieszkanką octu i wody, spirytusem lub wodą utlenioną, by zabić grzyby i bakterie,
• przetrzeć włosie wacikiem z odrobiną olejku herbacianego,
• umyć szczotkę wodą z mydłem (nie sądzę jednak, by był to leszy sposób niż użycie szamponu – w końcu na szczotce zbierają się, poza bakteriami czy kurzem, również resztki kosmetyków i sebum, z którymi szampon powinien sobie lepiej poradzić).

Podobne wpisy:

• Jak wyczyścić Tangle Teezer?
• Czy warto kupić szczotkę z włosia dzika?
• SLS, SLES i inne detergenty w kosmetykach do włosów
• Silikony w kosmetykach do włosów– używać czy unikać?

A Wy jak czyścicie szczotki z naturalnego włosia? Może stosujecie inne metody?

Czy warto kupić szczotkę z włosia dzika?

Na początku małe wyjaśnienie: dzik nie ma włosów, tylko szczecinę, ale nazwa "włosie dzika" tak się już przyjęła, że chyba trudno z nią walczyć :)

Zanim jednak przejdziemy do rozstrzygnięcia, czy warto mieć taką szczotkę, chciałabym zwrócić uwagę na ważną, ale często pomijaną kwestię:

Czy do produkcji szczotek z naturalnego włosia zabija się zwierzęta?

Z tego, co udało mi się dowiedzieć (a jest to dla mnie istotna informacja), przy produkcji szczotek z naturalnego włosia nie krzywdzi się zwierząt - pozyskuje się je w sposób bezbolesny, najczęściej w wyniku wyczesania lub miejscowego ogolenia (wyjątkiem są świnie - w ich przypadku włosie jest czasami pobieranie z martwych zwierząt, zabijanych dla mięsa). Osobnym przypadkiem jest też pozyskiwanie włosia końskiego, które pochodzi z podciętego ogona lub grzywy (ten sposób nie wyrządza im krzywdy).

Tego typu szczotki mogą mieć włosie w naturalnym (ciemnym) kolorze lub rozjaśnianym (białym). Nie ma między nimi szczególnych różnic (poza wizualnymi), jednak słyszałam opinie, że te jasne są często mniej odporne i już od nowości mogą być pogięte lub rozwarstwione (rozjaśnianie na pewno uszkadza strukturę szczeciny).

W czym szczotka z włosia dzika jest lepsza od innych?

Przede wszystkim szczecina, tak jak ludzkie włosy, jest zbudowana z keratyny i wykazuje się dużo większą elastycznością i delikatnością niż plastikowe szczotki lub grzebienie. Taka szczotka z łatwością rozczesze mniejsze lub większe kołtuny bez konieczności ciągnięcia i rwania włosów, a dodatkowo nabłyszczy je i oczyści z zanieczyszczeń, kurzu i pyłów.

Warunkiem powyższego jest jednak kupienie prawdziwej szczotki z naturalnego włosia. Jak ją rozpoznać?

Jak rozpoznać prawdziwą szczotkę ze szczeciny dzika?

Przede wszystkim warto przyjrzeć się, czy włosie szczotki jest jaśniejsze na końcach ˗ białe lub żółtawe końcówki to cebulki włosów. Oznacza to, że mamy do czynienia z prawdziwą szczeciną, a w dodatku - ze szczeciną najmłodszą, tzn. taką, która dopiero wyrosła. Cebulki włosa są też największymi skupiskami keratyny!

Jeśli chcemy się dodatkowo upewnić, że mamy do czynienia z prawdziwą szczeciną, możemy wyrwać jeden włosek i podpalić go - na pewno wyczujemy różnicę w zapachu pomiędzy zapalonym włosem a plastikiem.

Czy taka szczotka ma jakieś minusy?

Nie ma ludzi ani rzeczy bez wad, więc i tu pewne minusy na pewno znajdziemy :)

Spotkałam się z wieloma opiniami, że szczotki ze szczeciny puszą i elektryzują włosy - sama szczerze mówiąc nie dostrzegam takiego efektu u siebie. Wydaje mi się, że taka szczotka lekko unosi włosy (co jest jej dużym plusem w przypadku włosów rzadkich i oklapłych!) i wystarczy je tylko delikatnie przygładzić dłonią.

Szczotkę z naturalnego włosia czyści się nieco trudniej niż plastikową. Sposób jej mycia powinien być uzależniony m.in. od tego, jakich kosmetyków używamy na co dzień (osoby, które przeczesują włosy oblepione stylizatorami na pewno będą musiały czyścić ją częściej), a także od tego, czy rączka szczotki jest wykonana z tworzywa czy drewna.

Uważam, że szczotka z naturalnego włosia jest tak delikatna, że nie nadaje się do masażu skóry głowy - chyba że do jego bardzo łagodnego etapu. Wiem jednak, że w tym temacie zdania są podzielone :)

Warto też zaznaczyć, że z tego typu szczotki będą bardziej zadowolone osoby o niezbyt gęstych włosach - przypuszczam, że może być trudno rozczesać nią gęste loki. Ja nie lubię używać szczotki z włosia do rozczesywania włosów po myciu - trwa to zbyt długo. Do tego zadania znacznie lepiej nadaje się Tangle Teeser.

Ile kosztuje taka szczotka?

Cena szczotki ze szczeciny waha się od około 20 do 50 zł. Ja za swoją szczotkę firmy Elite (kupioną nota bene w hipermarkecie Real) zapłaciłam właśnie 20 zł.

Szczotka ze szczeciny świni, kozy, konia i... z włosiem roślinnym

Na rynku znajdziemy też szczotki z innego rodzaju włosiem, m.in.:

• szczotka z włosia kozy - niezwykle delikatna, przeznaczona raczej dla dzieci i niemowląt;
• szczotka z włosia świni - mniej wytrzymała niż szczotka ze szczeciny dzika; łatwo ją rozpoznać, gdyż włosy takiej szczotki są białe (podobno stanowią 90% białych szczotek dostępnych na rynku, więc jeśli macie jasną szczotkę z naturalnego włosia i sądzicie, że to dzik, może się okazać, że to właśnie świńska szczecina);
• szczotka z włosia konia - polecana szczególnie do delikatnych, ale niezbyt długich włosów;
• szczotka z włosiem roślinnym - reklamowana często jako szczotka dla wegan; takie szczotki mogą być wykonane np. z włókien agawy.

Reasumując: szczotkę z naturalnego włosia poleciłabym osobom, które mają raczej proste, delikatne i rzadkie lub średnio rzadkie włosy. Warto stosować ją naprzemiennie z inną szczotką, np. Tangle Teeser, lub grzebieniem o szeroko rozstawionych ząbkach.

Na koniec pytania do Was: używacie szczotek ze szczeciny? Jak się u Was sprawdzają? A może ktoś ma szczotkę ze szczeciny świni, kozy, konia lub z włosiem roślinnym? Jak je oczyszczacie?